Αναζήτηση ειδήσεων

Εξεταστική για τα "κόκκινα" δάνεια με έλεγχο των κυβερνήσεων Τσίπρα και Μητσοτάκη

Με 137 ψήφους εγκρίθηκε η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ για τη διερεύνηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, της δράσης των επενδυτικών κεφαλαίων και του προγράμματος "Ηρακλής". Η στήριξη του ΠΑΣΟΚ ήταν καθοριστική, ενώ η ένταξη της περιόδου 2015-2019 στο αντικείμεν...

lake-qo26sa2d2652dyorvyeatdfy-0847b0e3-8373-4a72-bb05-4c44b9dd9d5a-0.webp

Η απόφαση της Βουλής

Στην ονομαστική ψηφοφορία της 18ης Νοεμβρίου 2026 συμμετείχαν 294 από τους 297 βουλευτές. Η πρόταση ξεπέρασε το απαιτούμενο όριο των 120 θετικών ψήφων, συγκεντρώνοντας 137 υπέρ. Άλλοι 157 βουλευτές δήλωσαν "παρών", ενώ δεν υπήρξε ψήφος κατά.

Όπως μετέδωσαν το newsit.gr και το aftodioikisi.gr, την πρόταση στήριξαν βουλευτές του ΠΑΣΟΚ, του ΚΚΕ, του ΣΥΡΙΖΑ, της Ελληνικής Λύσης, της Νίκης και της Πλεύσης Ελευθερίας. Σύμφωνα με τις δηλώσεις των κομμάτων, οι 157 ψήφοι "παρών" προήλθαν από τη Νέα Δημοκρατία.

Στο πεδίο της έρευνας εντάσσονται το θεσμικό πλαίσιο και κυβερνητικές αποφάσεις που επηρέασαν χιλιάδες δανειολήπτες, τόσο κατά τη διακυβέρνηση Τσίπρα όσο και κατά τη διακυβέρνηση Μητσοτάκη.

Διαφωνίες για τις ευθύνες και την περίοδο ελέγχου

Η ανεξάρτητη βουλευτής Όλγα Γεροβασίλη υπερψήφισε τη σύσταση της επιτροπής, αλλά αντέδρασε στην ένταξη της περιόδου 2015-2019. Κατά την ίδια, ο ΣΥΡΙΖΑ επιχειρεί να εξισώσει τις ευθύνες των δύο κυβερνήσεων, υποβαθμίζοντας τις μεταξύ τους διαφορές.

Διαφορετική θέση πήρε ο Νίκος Παππάς, ο οποίος χαρακτήρισε πολιτικά ανήθικη μια ενδεχόμενη εξαίρεση της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ από τη διερεύνηση. Αναγνώρισε λάθη εκείνης της περιόδου, υποστηρίζοντας παράλληλα ότι υπήρχαν μέτρα για την προστασία της πρώτης κατοικίας.

Ο εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ πρότεινε επίσης, στη συζήτηση της 18ης Νοεμβρίου, να καταργηθεί το πρόγραμμα "Ηρακλής-Κέρβερος" και να αντικατασταθεί το σημερινό μοντέλο διαχείρισης των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Σύμφωνα με το businessdaily.gr, υποστήριξε ότι τα έσοδα από τα εγγυημένα δάνεια έχουν ήδη υποχωρήσει κατά 25% και ότι τα αντίστοιχα επιχειρηματικά σχέδια δεν έχουν δημοσιοποιηθεί.

Το ΠΑΣΟΚ, παρότι συνέπραξε κοινοβουλευτικά με τον ΣΥΡΙΖΑ, απέδωσε πολιτικές ευθύνες και στους δύο πρώην και νυν πρωθυπουργούς για τη μεταχείριση των δανειοληπτών και τη δράση των επενδυτικών κεφαλαίων. Στην ανακοίνωσή του έθεσε ερωτήματα τόσο για τον νόμο του 2015 επί ΣΥΡΙΖΑ, που επέτρεψε τη λειτουργία εταιρειών διαχείρισης δανείων, όσο και για τον νόμο περί αφερεγγυότητας του 2020 επί κυβέρνησης Μητσοτάκη. Κατηγόρησε τις δύο πλευρές ότι μεταθέτουν η μία στην άλλη τις ευθύνες.

Η κοινή ψήφος ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ δεν αναιρεί, συνεπώς, τις πολιτικές τους διαφορές. Παράλληλα, ο έλεγχος των ετών Τσίπρα περιπλέκει τις σχέσεις της ηγεσίας του ΣΥΡΙΖΑ με το νέο κόμμα του πρώην πρωθυπουργού.

Ο μηχανισμός του "Ηρακλή" και τα οικονομικά στοιχεία

Ο "Ηρακλής", με την επίσημη ονομασία Hellenic Asset Protection Scheme, θεσπίστηκε με τον νόμο 4649/2019. Όπως περιγράφεται στην έκθεση του ΔΝΤ "Greece: Selected Issues" του 2022, χρησιμοποιεί τιτλοποιήσεις για να απομακρύνει μη εξυπηρετούμενα δάνεια από τους τραπεζικούς ισολογισμούς. Εταιρείες ειδικού σκοπού (SPV) εκδίδουν ομολογίες των κατηγοριών junior, mezzanine και senior. Η κρατική εγγύηση καλύπτει τις senior ομολογίες, με το Δημόσιο να εισπράττει αμοιβή σε τιμές αγοράς, ώστε να τηρούνται οι ευρωπαϊκοί κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε αρχικά το πρόγραμμα τον Οκτώβριο του 2019 για 18 μήνες και έδωσε παράταση τον Απρίλιο του 2021. Η ισχύς του έληξε στις 9 Οκτωβρίου 2022. Στις 28 Νοεμβρίου 2023 εγκρίθηκε η επανεισαγωγή του, με διάρκεια έως τα τέλη Δεκεμβρίου 2024.

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η εφαρμογή του "Ηρακλή" μείωσε τον δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων των ελληνικών τραπεζών από 42% τον Σεπτέμβριο του 2019 σε 8,7% στο τέλος του 2022. Στην ανακοίνωσή της της 28ης Νοεμβρίου 2023, η Επιτροπή συνέδεσε την εξέλιξη αυτή με τιτλοποιήσεις μη εξυπηρετούμενων δανείων ακαθάριστης λογιστικής αξίας 49,5 δισ. ευρώ.

Σε ευρύτερο χρονικό ορίζοντα, το ΔΝΤ κατέγραψε στην έκθεσή του του 2022 ότι οι μεγάλες ελληνικές τράπεζες είχαν αφαιρέσει από τους ισολογισμούς τους περίπου 85 δισ. ευρώ μη εξυπηρετούμενων δανείων από το 2016, κυρίως με κρατικά εγγυημένες τιτλοποιήσεις. Στα τέλη του 2021, οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων διαχειρίζονταν δάνεια περίπου 123 δισ. ευρώ.

Ποιοι θα ελέγχουν τις εργασίες και πότε αναμένεται πόρισμα

Η εξεταστική θα αριθμεί 29 μέλη, με τις θέσεις να κατανέμονται ανάλογα με την κοινοβουλευτική δύναμη των κομμάτων και με τη συμμετοχή ενός ανεξάρτητου βουλευτή, σύμφωνα με το aftodioikisi.gr. Παρότι δεν υπερψήφισε τη σύστασή της, η Νέα Δημοκρατία θα έχει την πλειοψηφία των μελών. Με την πλειοψηφία των βουλευτών της θα εκλεγούν ο πρόεδρος και το προεδρείο, ενώ το τελικό πόρισμα θα εγκριθεί κατά πλειοψηφία από την επιτροπή.

Ανοιχτό παραμένει ποιοι θα κληθούν να καταθέσουν. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, απαντώντας σε ερώτηση για ενδεχόμενη κλήση του Αλέξη Τσίπρα ως μάρτυρα, παρέπεμψε στην κοινοβουλευτική ομάδα της ΝΔ και διευκρίνισε ότι δεν έχει ληφθεί σχετική απόφαση.

Η επιτροπή θα έχει προθεσμία τριών μηνών από τη συγκρότησή της για να υποβάλει το πόρισμα. Με βάση το χρονοδιάγραμμα που δημοσίευσε το aftodioikisi.gr, η υποβολή του αναμένεται στα τέλη Φεβρουαρίου 2027, εφόσον δεν ζητηθεί παράταση.